Diyet Yapmadan Sağlıklı Beslenmek Mümkün mü? Psikodiyet ile Beslenme
Beslenme denildiğinde çoğumuzun aklına kalori hesapları, yasaklı yiyecekler ve uzun diyet listeleri geliyor. Oysa sağlıklı beslenme, yalnızca belirli yiyecekleri tüketmek veya tüketmemek anlamına gelmiyor. Yemekle kurduğumuz ilişki, alışkanlıklarımız ve duygularımız da beslenme davranışımızın önemli bir parçasını oluşturuyor.
Kısa süreli ve katı diyetler başlangıçta sonuç verse de sürdürülemediğinde kişinin yeniden eski alışkanlıklarına dönmesine neden olabiliyor. Bu noktada amaç yalnızca kilo vermek değil, kişinin hayatının geri kalanında sürdürebileceği bir beslenme düzeni oluşturmak olmalı.
Psikodiyet Nedir?
Psikodiyet; beslenmeyi yalnızca fiziksel ihtiyaçlar üzerinden değerlendirmek yerine, duygusal durumları, düşünceleri, alışkanlıkları ve yeme davranışlarını birlikte ele alan bir yaklaşım olarak düşünülebilir.
Örneğin gerçekten aç olduğumuz için mi yemek yiyoruz, yoksa stresli, üzgün, sıkılmış veya yalnız hissettiğimiz için mi?
Bazen fiziksel olarak aç olmadığımız halde kendimizi buzdolabının karşısında bulabiliriz. Özellikle stres, yoğun çalışma, uykusuzluk veya olumsuz duygular, yeme davranışımızı etkileyebilir. Bu durum duygusal yeme olarak karşımıza çıkabilir.
Psikodiyet yaklaşımında bu davranışları yalnızca "iradesizlik" olarak değerlendirmek yerine, altında yatan nedenleri anlamaya çalışmak önemlidir.
Yasaklar Yerine Farkındalık
"Çikolata yememeliyim", "Akşam 6'dan sonra hiçbir şey yemeyeceğim" veya "Bugün kaçamak yaptım, diyeti bozdum" gibi düşünceler zamanla yemekle ilişkimizin daha stresli hale gelmesine neden olabilir.
Sağlıklı beslenme ise mükemmel olmak zorunda değildir.
Amaç; kişinin sevdiği yiyecekleri tamamen hayatından çıkarmadan, porsiyon ve sıklık konusunda farkındalık kazanması ve kendi bedeninin ihtiyaçlarını daha iyi tanımasıdır.
Sürdürülebilir Bir Beslenme Düzeni Nasıl Oluşturulur?
Sürdürülebilir beslenmenin temelinde kişinin kendi yaşamına uygun bir düzen oluşturması vardır.
Bunun için:
- Açlık ve tokluk sinyallerini fark etmek,
- Duygusal açlık ile fiziksel açlığı ayırt etmeyi öğrenmek,
- Sevilen yiyecekleri tamamen yasaklamamak,
- Öğün düzenini kişinin günlük yaşamına göre oluşturmak,
- Yeme sırasında ekran gibi dikkat dağıtıcılardan uzaklaşarak farkındalığı artırmak,
- Tek bir öğünü "başarısızlık" olarak değerlendirmemek,
- Küçük ve sürdürülebilir değişikliklerle ilerlemek
önemli adımlar olabilir.
Beslenme Bir Liste Değil, Bir Yaşam Biçimidir
Her bireyin ihtiyaçları, yaşam tarzı, alışkanlıkları ve yemekle kurduğu ilişki farklıdır. Bu nedenle herkese uyan tek bir beslenme listesi bulunmaz.
Diyetisyen eşliğinde yürütülen beslenme sürecinde amaç yalnızca tartıdaki rakamı değiştirmek değil; kişinin kendi bedenini, ihtiyaçlarını ve yeme davranışlarını daha iyi tanımasına yardımcı olmak olmalıdır.
Çünkü sağlıklı beslenme, kısa süreli bir diyet programından çok daha fazlasıdır. Kendinize iyi bakmayı öğrendiğiniz, sürdürülebilir ve size ait bir yaşam biçimidir.